Kategoria: Obserwatorium nordyckie

Demokracja i autonomia uniwersytetów w obliczu testów na obywatelstwo (przypadek testów w Szwecji i Polsce)

W Szwecji trwa spór dotyczący testu na obywatelstwo, który budzi kontrowersje w akademickich kręgach. Krytycy argumentują, że może on służyć do selekcji, a nie integracji. Dyskusja wskazuje na fundamentalne pytania o tożsamość obywatela oraz granice współczesnej demokracji, widoczne także w innych krajach.

Stubb i Nawrocki: Szept na greenie, krzyk na siłowni

Zełenski w czerni, Stubb na greenie, list żony do Melanii – polityka dziś to teatr imponderabiliów. A Nawrocki? Zamiast być „szeptuchą Trumpa”, zostałby co najwyżej „sapaczem” na siłowni. Polityka międzynarodowa coraz częściej rozgrywa się w świecie imponderabiliów – rzeczy pozornie lekkich, nieważkich, a jednak decydujących o obrazie i sile przywództwa. Wystarczy spojrzeć na ostatnie dni: […]

Niepokój o duch Helsinek

Helsiński duch na zakręcie – mój osobisty niepokój W sierpniu 1975 roku, w Helsinkach, przy jednym stole usiedli przywódcy 35 państw Europy, a także USA i Kanady. Podpisali wtedy Akt końcowy Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie – dokument, który miał utrwalić powojenny porządek, zmniejszyć ryzyko konfliktów i wzmocnić zaufanie między blokami Wschodu i Zachodu. […]

Czy Muminki są zbyt kontrowersyjne? Bobek usunięty z wystawy Tove Jansson w Nowym Jorku

Wydawałoby się, że Tove Jansson, autorka Muminków, jest dziś postacią nie do ruszenia przez poprawność polityczną. Jej twórczość przez dekady uchodziła za bezpieczną przystań: pełną empatii, ironii, głębi egzystencjalnej i otwartości na różnorodność. A jednak latem 2025 roku w samym sercu Nowego Jorku wybuchła kontrowersja, która pokazuje, jak kruche potrafią być dziś granice kulturowej interpretacji. […]

Gothic Influences in Tove Jansson and Walt Disney’s Early Works

Artykuł bada wczesne wpływy Tove Jansson i Walta Disneya, koncentrując się na gotyckich oraz surrealistycznych elementach ich twórczości. Obaj twórcy, choć znani z dzieł dla dzieci, wprowadzają mroczne tematy, które przekształcają ich prace w złożone, wielowymiarowe dzieła w kulturze popularnej.

Ciemniejsze strony Muminków – Wykład prof. Płuciennika

Wykład prof. Jarosława Płuciennika w Mediateka MeMo w Łodzi, 16 maja 2025 r., dotyczy „Mało znanym i ciemniejszym stronom Muminków”. Prezentacja bada literacki i artystyczny kontekst Muminków, analizując ich genezę oraz związek z apokaliptycznym psem z mitów nordyckich i twórczością Tove Jansson.

Polityka antynaukowa Trumpa: skutki dla badań w Europie

W 2020 roku „Scientific American” jako pierwszy magazyn zdecydował się przeciwstawić Donaldowi Trumpowi, ostrzegając przed jego zagrożeniem dla nauki i zdrowia publicznego. Jego antynaukowa polityka wpływa na amerykańskie i europejskie instytucje badawcze, prowadząc do finansowych cięć projektów związanych z różnorodnością i inkluzją, w tym w Szwecji.

Znaczenie językowej tożsamości w dyplomacji. Hasło: imponderabilia i Pete Hegseth

Z cyklu: Obserwatorium nordyckie Podcast do posłuchania na podstawie tego wpisu na YouTube: Podcast na Spotify tutaj W kontekście polityki zagranicznej USA zwłaszcza względem krajów nordyckich interesującym przykładem imponderabiliów – czyli niewymiernych czynników wpływających na relacje międzynarodowe – jest postać Pete’a Hegsetha. W artykule Görana Erikssona z 10. maja 2025 dla „Svenska Dagbladet” (w którym […]

Moominimalism: Exploring Tove Jansson’s Art

8 kwietnia, w Bibliotece UŁ, odbyło się spotkanie z profesorem Björnem Sundmarkiem, który omówił temat Muminimalizmu, związany z Tove Jansson i jej sztuką miniatur. Wykład dotyczył relatywności wymiarów Krainy Muminków i jej mieszkańców, oraz sposobów, w jakie Jansson buduje małe światy.