Cenzura czy wrażliwość? Adam Szetela o kryzysie wolności literackiej

Książka Adama Szeteli z 2025 roku That Book Is Dangerous! analizuje zjawisko autocenzury w świecie wydawniczym pod wpływem presji społecznych, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych. Autor dowodzi, że dobrze intencjonowane działania na rzecz różnorodności prowadzą do ideologicznej kontroli i w efekcie do homogenizacji literatury. Porównania pokazują jednak, że dynamika cenzury różni się w zależności od regionu — od nacisków liberalnych po konserwatywne.

Uniwersytet a głos różnorodności

Felieton Moa Lindqvist w „Svenska Dagbladet” omawia proces uniformizacji głosu szwedzkich uniwersytetów, które przejęły biurokratyczny język, ograniczając pluralizm i swobodną debatę. Autorka wskazuje na skutki reform edukacyjnych w Szwecji i Polsce, podkreślając, że różnorodność głosów jest kluczowa dla innowacji i krytycznego myślenia w akademickim świecie.

„Wolne media”, znów krzyk…

Trzeba znów krzyczeć „wolne media”! Tym razem doniesienia mówią o zakulisowych działaniach władzy, nie w świetle kamer i jupiterów. Tym bardziej dobrze jest widzieć solidarność wolnych jeszcze mediów, które dzisiaj opublikowały wspólną deklarację o obronie wolności tzw. czwartej władzy, która musi patrzeć innym władzom na ręce… „Będziemy bronić niezależności polskiego dziennikarstwa”. Deklaracja redaktorek i redaktorów […]

Prawda i wolność, a Czarnek i Mao

W okresie postmodernizmu wydawało się, że problem prawdy jest rozstrzygnięty i że właściwie nie ma o co kruszyć kopii, bo w istocie prawda jest —- trochę tak jak w zasadzie nieokreśloności — nie do ustalenia. A jednak… Postmodernizm odwoływał się do perspektywizmu Friedricha Nietzschego, dla którego wartość prawdy jest nieudowadnialna, każdy ma swoją prawdę. Opowieść […]

Pandemia rządzi…, a czy ma rządzić „nowy komunizm”? Wokół najnowszej książki Sławoja Žižka

Krótki esej, recenzja ostatniej książki Sławoja Žižka, słoweńskiego filozofa i teoretyka kultury, bardzo wpływowego proponenta „nowego komunizmu”

Rozmowy o równości

RÓWNOŚĆ Terminy „równość” (Gr. Isotes, Lat. Aequitas, aequalitas, ks. Égalité, Ger. Gleichheit), „równe” i „jednakowo” oznaczają — jak wskazuje encyklopedia filozoficzna Stanforda — relację jakościową. „Równość” oznacza zgodność między grupą różnych przedmiotów, osób, procesów lub okoliczności, które mają te same cechy pod co najmniej jednym względem, ale nie pod każdym względem, tj. W odniesieniu do […]